Thursday, 20 March 2025

चिंतन

 डोस्क्याला शॉट


देहू आणि आळंदी, दोन असामान्य आत्म्यांचे कायमचे विसावलेले पवित्र स्थळ. दोघे संत महा आत्मे, प्रचंड विद्वान, सामाजिक विचार प्रवाह बदलण्याचे सामर्थ्य असलेले लेखक, अध्यात्मिक प्रवाहाचे ऊर्जा स्तोत्र आणि बरंच काही..

असे हे आत्मे जिथे अंतर्धान पावले, नव्हे अजरामर झाले अशा पवित्र स्थळी काल भेट दिली आणि अंतरंगी भरून पावलो..

तिथं माथा टेकून मनोमनी कृतज्ञता व्यक्त केली. मनात विचार आला इतकं काय सामर्थ्य आहे या व्यक्तिमत्वात, ज्यांच्या जाण्यानंतर शेकडो वर्ष उलटली तरी समाजावर त्यांची मोहिनी अबाधित आहे.

संत ज्ञानेश्वर आणि संत तुकाराम हे दोन्ही (त्याकाळी) उपेक्षित समाजाचे होते. त्यांनी कुठेही प्राकृत भाषेचे रीतसर शिक्षण घेतलं नव्हतं. दोघांनाही सवर्णांच्या रोशाचा सामना करावा लागला होता. दोघेही त्यावेळच्या रूढी परंपरेच्या विरोधात लढले होते. आणि सर्वात महत्वाच म्हणजे दोघेही ऐन उमेदीत सदेह अंतर्धान पावले. ज्ञानेश्वरांनी संजीवन समाधी घेतली तर तुकोबा सदेह वैकुंठवासी झाले.

दोघांनीही मराठी भाषेला आपल्या लेखणीतून समृद्ध केलं. ज्ञानेश्वरांनी भगवंताची गीता सोप्या मराठीतून समाजाला समजावी म्हणून ज्ञानेश्वरी हा अजरामर ग्रन्थ लिहिला, जो आजही समाजाला प्रेरणादायी आहे. तुकोबां गाथा लिहून असंख्य भजनाने मराठी समृद्ध केली.


या सर्वांच सार एकच, कष्टातूनच व्यक्तिमत्व घडते. अंगच्या गुणांना तुम्हाला घडवावे लागते त्याचवेळी तुमचे विचार खरे मानले जातात.


गोष्ट लहान आहे पण डोस्क्याला शॉट आहे 

विचार करा हवं तर नाहीतर सोडून द्या 🤔


आनंद वेदपाठक

8779129200

Wednesday, 26 February 2025

अभिजात

 डोस्क्याला शॉट


अभिजात याचा अर्थ श्रेष्ठ, वैशिष्टपूर्ण असा. या शब्दाची प्रचिती हल्लीच नरसोबाची वाडी येथे आली. मंदिरात सकाळीच पोहोचलो. फारशी गर्दी नव्हती. अतिशय छान दर्शन मिळालं. समाधान लाभलं. संगमाच्या काठाशी थोडावेळ बसलो. आजूबाजूचा परिसर पालथा घातला. कौटुंबिक भेट असल्यामुळे सोबत पाहुणे मंडळी होती. सगळं करताना बारा वाजून गेले. भुकेची वेळ होती म्हणून प्रसिद्ध सोमण भोजनालय येथे थडकलो. थोडी गर्दी होती पण पंधरा मिनिटात नंबर लागला. इथं एकशे सत्तर रुपयात अनलिमिटेड पोटभर जेवण मिळते. अतिशय रुचकर. बासुंदी तर फारच सुंदर.जेवण वाढणाऱ्या महिलांचा इतका आग्रह की आपण नक्की भोजनालयात आलोय की घरीच जेवतोय असा प्रश्न पडावा.

असो. हा अनुभव खूप जणांनी घेतला असावा. अभिजात हा मूळ मुद्दा होता. तर जेवण झाल्यावर तिथेच मिळालेले रुचकर पान चघळत बाहेर पडलो. बाहेर पडलो त्यावेळी जेवणाऱ्यांची रांग फारच लांबवर गेली होती. थोडं पुढे आल्यावर तिथे सोमण नावाची आणखी चार हॉटेल. कुणी एस के सोमण तर कोणी आमका तमका सोमण. एक तर झाडाखालचे सोमण असे अनेक सोमण आणि त्यांच्या भोजनालयांची गर्दी तिथे झाली आहे. मी न राहून तिथे चौकशी केली की, यातले मूळ सोमण खानावळ कोणती. त्यावेळी कळलं की मी जिथे जेवलो तेच मूळ अभिजात सोमण. बाकी सर्व त्यांच्या नावाचा वापर करून उभी राहिलेली बुजगावणी. म्हणूनच मूळ सोमणानां शोधत लोक रांग लावून जेवत होते तर बाकीच्या सोमणना बाहेर उभं राहून गिऱ्हाईकांना बोलवावं लागतं होतं. इथे अभिजात म्हणजे काय ते कळत.


गोष्ट लहान आहे पण डोस्क्याला शॉट आहे 

विचार करा हवं तर नाहीतर सोडून द्या 🤔


आनंद वेदपाठक

8779129200

Tuesday, 18 February 2025

शिवराय

 डोस्क्याला शॉट


शिवाजी हा विश्वात्मा होऊन गेला. त्याच्या कीर्तीचे, शौर्याचे बहादुरीचे पोवाडे अनंतकाळ गायले जातील. सोळाव्या शतकात जन्मलेल्या शिवाजी महाराजांची कारकीर्द केवळ जेमतेम पन्नास वर्षाची पण या पन्नास वर्षात त्यांनी दिलेली शकवणूक ही समस्त मानवजातीला दीपस्तंभासारखी मार्गदर्शन करीत राहील.

या काळी भारतात प्रिंटिंगचे तंत्रज्ञान विकसित नव्हतं. पण याच काळात भारतात निरनिराळ्या कारणास्तव आलेल्या परदेशी लोकांनी त्यांच्याबद्दल भरपूर लिहून ठेवलं आहे. महाराजांनी सुरत लुटली याची त्याकाळी इंग्रजी वृत्तपत्राची हेडलाईन झाली होती. या शिवाय शिवाजी महाराज हे एक आश्चर्यकारक व्यक्तिमत्व आहे. ते अदृश्य होऊ शकतात, हवेत पक्षासारखं उडू शकतात, ते एकाच वेळी अनेक लढाया करू शकतात, ते कधीच झोपत नाहीत अशा अनेक अख्यायिका त्यावेळी शत्रूपक्षात पसरलेल्या होत्या. आणि महाराजांनी त्या मुद्दाम पसरवल्या होत्या त्यामुळे लढाईत शत्रू लढाई सुरु होण्याआधीच गर्भगळीत व्हायचा. याचे लेखी पुरावे परदेशीं लोकांनी लिहून ठेवलेले आढळतात.

महाराजांचे आपल्या स्वराज्याकडे अतिशय बारीक लक्ष असायचे. ते आपल्या गुप्तहेरांना व त्यांच्या संसाराला अतिशय जपत. त्यांना खूप चांगले पैसे देत. जेणेकरून गुप्तहेर शत्रूची माहिती अचूकपणे द्यावेत, त्यांना आपल्या संसाराची काळजी नसावी.

ही आणि अशी अनेक माहिती शिवाजी महाराजांचा अभ्यास करताना मिळते.

गीतेचा अभ्यास करताना जसं गीता प्रत्येकवेळी नवीन भासते त्याप्रमाणे महाराजांच्या अभ्यास करताना महाराज प्रत्येकवेळी अधिक महान वाटतात.



गोष्ट लहान आहे पण डोस्क्याला शॉट आहे 

विचार करा हवं तर नाहीतर सोडून द्या 🤔


आनंद वेदपाठक

8779129200

Monday, 17 February 2025

एक दुजे

 डोस्क्याला शॉट


मुलगा सून तिकडे स्थायिक झाल्यावर देशपांडे काका आणि काकू यांचे आयुष्य अगदी मजेत होते. पैपाहूणे येत होते जात होते. हेही दोघे बरीचशी तीर्थक्षेत्र फिरून येत होते.

हळूहळू शरीर थकू लागलं. गात्रं शिथिल होऊ लागली. आता दोघांची एकमेकांना साथ अधिक महत्वाची होती. डॉ कडे जावून चेकअप वैगरे रेग्युलर सुरु असायचं. दोघांच्या गोळ्या घ्यायच्या वेळा एकच त्यामुळे साधारणपणे दोघे एकाच वेळी आपल्या गोळ्यांच्या पेट्या उघडून बसत आणि आपापल्या गोळ्या घेत.

एकदा काकू नाश्ता झाल्यावर थोड्या झोपून राहिल्या, त्यांना थोडं दमल्या सारखं वाटत होतं. काकांनी एकदा तिला हाक मारून पाहिलं तस त्या म्हणाल्या तुम्ही घ्या तुमची औषधं, मी थोड्यावेळाने घेईन. आणि इथेच गम्मत झाली.काकांनी चुकून काकूंचा डबा उघडला. गोळ्या घेतल्या.पेपर वाचत बसले. पेपर तरी किती वाचणार म्हणून मग तेही जावून पडले आणि त्यांना गाढ झोप लागली.

थोड्यावेळाने काकू उठल्या. आता त्यांना फ्रेश वाटत होतं. गोळ्या घ्यायच्यात हे त्यांच्या डोक्यात होतच. धडपडत त्यांनी गोळ्यांचा डबा पाहिला तर तो हॉलमध्ये आलेला. झालं, त्यांना झाला प्रकार लगेच लक्षात आला. त्या खूपच घाबरल्या, कशी बाई मला मेलीला झोप लागली, आणि घोटाळा झाला असं म्हणत त्या काका झोपले होते तिथे गेल्या. काका गाढ झोपले होते. त्या आणखीनच घाबरल्या. घाईघाईत त्या काकांना उठवू लागल्या. काका बिचारे थोड्याच वेळात घाबरून उठले. झालेला प्रकार काकूंनी त्यांना सांगितला. आणि चला पहिल्यांदा डॉ कडे जाऊ म्हणून त्यांनी काकांच्या पाठीशी तगादा लावला. काकांना तस काही वेगळं वाटत नव्हतं पण तेही थोडे घाबरलेच होते. डॉ नां फोन केला आणि त्यांना लागलीच गाठलं.

झालेला प्रकार सांगितल्यावर डॉ हसतच सुटले. काका काकूंना त्यांच्या हसण्याचा काही अर्थबोध होईना. डॉ हसतच म्हणाले चला काका तुम्हाला चेक करूया. डॉ नी काकांना व्यवस्थित चेक केले. म्हणाले, उठा, ठणठणीत आहात. काही झालं नाही तुम्हाला आणि होणारही नाही.

असं का, त्या दोघांनीही एकदमच डॉ ना प्रश्न केला.

कारण तुम्हां दोघांना कमीअधिक फरकानं औषधं सारखीच आहेत. कारण तुम्ही आहात 'एक दुजे के लिए'

आता मात्र तिघेही हसत सुटले.



गोष्ट लहान आहे पण डोस्क्याला शॉट आहे 

विचार करा हवं तर नाहीतर सोडून द्या 🤔


आनंद वेदपाठक

8779129200

Monday, 10 February 2025

आनंद

 डोस्क्याला शॉट


आनंद हा चित्रपट प्रचंड गाजला तो त्याच्या सर्वांग सुंदरतेमुळे अभिनय, दिग्दर्शन, बेस्ट स्टोरी, गाणी, संगीत इत्यादी सर्व बाजूने चित्रपट सुंदर होता. म्हणूनच तो आजही रसिकांना पहावासा वाटतो.

पण याची एक गोष्ट हल्लीच ऐकायला मिळाली. चित्रपटाचे दिग्दर्शक ऋषिकेश मुखर्जी यांनी आनंदच्या भूमिकेसाठी राज कपूरला घ्यायचं ठरवलं होतं. परंतु राज कपूर खूपच बिझी होते. त्यांच्याकडे शूटिंगसाठी डेट्स नव्हत्या. म्हणून ऋषिदानी त्या चित्रपटाचा प्लॅन पुढे ढकलायचं ठरवलं होतं. त्याबाबत त्यांनी गुलझार यांच्याशी चर्चाही केली होती.

पुढे गुलझार आणि राजेश खन्ना यांची काही निमित्ताने भेट झाली. तिथे गुलझार यांनी राजेश खन्ना यांना सांगितलं की ऋषींदांकडे एक सुंदर स्टोरी आहे. तुला जमेल का बघ. त्यावेळी राजेश खन्ना रोमँटिक हिरोच्या भूमिकेत अडकला होता, तसा त्याच्यावर स्टॅम्प पडलाही होता. त्याला त्यातून बाहेर पडायचं होतं. गुलझार सुचवणार म्हणजे बेस्टच असणार हे त्यानं ओळखलं आणि तडक जावून स्टोरी ऐकली. आनंदची भूमिका त्याला एव्हडी आवडली की त्याने ऋषीदाना गळच घातली की ही भूमिका मीच करणार. ऋषिकेश मुखर्जी यांना त्याची बिदागी, त्याचा बडेजाव इत्यादी परवडणारं नव्हतं. पण राजेश खन्ना हट्टालाच पेटला. सरते शेवटी ऋषींदानी त्याच्या समोर काही अटी ठेवल्या. त्यातल्या काही अटी अशा. बिदागी केवळ एक लाख रुपये मिळेल (1971चा चित्रपट), शूटिंगला वेळेवर सेटवर यायला पाहिजे. हेच हवं आणि तेच हवं हे नखरे चालणार नाही, सलग तारखा ठेवूनच त्यात शूटिंग पूर्ण करायचं. अर्थात या सर्व अटी राजेश खन्नाने मान्य केल्या कारण त्याला पक्क माहिती होतं की यापुढे घडणार तो इतिहास असेल.

आणि झालंही तसच, आनंद राजेश खन्नाच्या कारकिर्दीतला माईल स्टोन ठरला.


गोष्ट लहान आहे पण डोस्क्याला शॉट आहे 

विचार करा हवं तर नाहीतर सोडून द्या 🤔


आनंद वेदपाठक

8779129200

Sunday, 9 February 2025

वेळ आणि संयम

 डोस्क्याला शॉट


'वेळ' या संकल्पनेचं महत्व सांगणाऱ्या दोन घटना दोन दिवसात घडल्या आणि वेळेला पण वेळ दिला पाहिजे हा विचार अधिकच घट्ट झाला.

शनिवारी दिल्लीचा निवडणुकीचा निकाल आला आणि तिथे बत्तीस वर्षांनी भाजपाची सत्ता आली. तिथे सामान्यांचा पक्ष म्हणून उदयास आलेला आप हा पक्ष पुरता गारद झाला. त्याला दहा वर्ष लागली. सुरवातीच्या काळात सामान्यांप्रमाणे वागणारे त्यांचे नेते हायफाय राजकारणी झाले आणि सराईतपणे भूलथापा मारण्याच्या आहारी गेले. भाजप हा पक्ष वाट पाहून अचूक खेळी करणारा पक्ष त्यामुळे त्यांनी वेळेची वाट पाहिली तसेच मतदारांनी सुद्धा वेळेची वाट पाहिली आणि दोघांनीही करिष्मा केला. तो वार इतका प्रभावी बसला की त्या पक्षाचे सर्वेसर्वा आणि इतर नेते धारातीर्थी पडले. इथे वेळ आणि संयम दोन्ही महत्वाचे.

दुसरं उदाहरण म्हणजे आपला हिट मॅन रोहित. त्याच्या बॅटने उगाच रुसवा धरला होता. धावाच होत नव्हत्या. याची सल रोहित प्रमाणे क्रिकेट रसिकांनाही होती. रोहितने इथेही वेळेला पुरेसा वेळ दिला आणि कालच्या मॅचमध्ये शानदार शतक ठोकलं. त्याने स्वतःला वेळ दिला. संयम ठेवला. विचलित न होता खेळ सुरु ठेवला. आपल्याला काय करायचंय यावर फोकस ठेवला.


तात्पर्य काय तर वेळेलाही वेळ द्यावा लागतो. चांगलं घडण्यासाठी वेळ यावी लागते, संयम धरावा लागतो कारण वेळ आणि संयम हे नेहमीच हातात हात घालून फिरत असतात.


गोष्ट लहान आहे पण डोस्क्याला शॉट आहे 

विचार करा हवं तर नाहीतर सोडून द्या 🤔


आनंद वेदपाठक

8779129200

Thursday, 6 February 2025

निग्रह

 डोस्क्याला शॉट


हल्लीच पुणे येथे झालेली भारतरत्न सचिनची मुलाखत youtube वर पाहिली. सचिनचं मोठेपण यात आहे की तो इतका महान असला तरी तो समस्त भारतीयांसाठी 'तो' सचिन आहे इतकं प्रेम आपण त्याच्यावर करतो. असो.

तर त्या मुलाखतीत त्यानं सांगितलेला किस्सा खूप अभ्यासपूर्ण वाटला. तो म्हणाला की, कव्हर ड्राइवचा शॉट मारताना तो सातत्याने आउट होत होता. सिडनी येथे असाच फटका मारताना तो आऊट झाला. अगदी शतकाच्या उंबरठ्यावर असताना. त्याला ते फार जिव्हारी लागलं. त्यानं रात्री त्याचा मोठा भाऊ अजितशी चर्चा केली. त्यावर अजित म्हणाला की, तुला कोणताही बॉलर आऊट करत नाही तर तुझा मोह तुला आऊट करतोय. ऑस्ट्रेलियाच्या खेळाडूंनी हे ओळखलं आहे म्हणून ते तुला कव्हर ड्राईव्हसाठीच बॉलिंग करत आहेत.

सचिननं मग पुढील खेळीत अगदी निक्षुण ठरवलं आणि त्यानं काही केल्या तो शॉट खेळला नाही. अगदी तो प्रत्येक बॉल पडताना मनाला सांगत होता की, कव्हर ड्राईव्ह मारायचा नाही. परिणामी गोलंदाज दमले. त्यांचं मनोबल ढेपाळलं. मग सचिन मनसोक्त खेळला आणि.....

पुढे त्यानं सेंचुरी मारली हे सांगायला पाहिजे का...


आपल्याला योग्य मार्गदर्शन करणारा गुरु हवाच मग तो कोणाच्याही रूपात असो. त्याचं म्हणणं ऐका, आपल्या मनाचा निग्रह करा. मनोबल उंचवा मग पहा आकाश आपलंच आहे..

मनसोक्त संचार करा.. क्रिकेटच्या देवाने केला तसा...


गोष्ट लहान आहे पण डोस्क्याला शॉट आहे 

विचार करा हवं तर नाहीतर सोडून द्या 🤔


आनंद वेदपाठक

8779129200